สารอาหารที่ร่างกายต้องการ

          เด็กที่มีอายุระหว่าง 12-13 ปี เป็นวัยที่มีการเปลี่ยนแปลงของร่ายกาย หลายอย่างเพื่อจะเข้าสู่วัยผู้ใหญ่ ถ้าเด็กวัยรุ่นได้รับอาหารที่ถูกหลักโภชนาการใน ปริมาณเพียงพอ น้ำหนักอาจจะเพิ่มขึ้นถึงปีละ 5-10 กก. และความสูงก็อาจเพิ่ม ขึ้นถึงปีละ 5-10 ซม. เด็กที่มีภาวะโภชนาการดีอาจเข้าสู่วัยรุ่นได้เร็วกว่าปกติ 1-2 ปี ดังนั้นวัยรุ่นจึงควรได้รับสารอาหารทุกประเภท เพราะร่างกายต้องใช้สารอาหาร เหล่านั้น เพื่อการเจริญเติบโตอย่างเต็มที่ อาหารที่เรารับประทานนั้นประกอบด้วยสารอาหารหลายประเภท ซึ่งจะนำ ไปใช้ประโยชน์ตามส่วนต่างๆของร่างกาย ในทางโภชนาการได้จัดแบ่งสารอาหารออกเป็น 6 ประเภทดังนี้

โปรตีน (Protien)

          ร่างกายต้องการโปรตีนเพื่อการเจริญเติบโต สารโปรตีน จึงมีความสำคัญต่อร่างกายมากที่สุด ทั้งนี้เพราะเลือด กล้ามเนื้อ ผิวหนัง เล็บ และอวัยวะต่างๆ ของร่างกาย ล้วนมีโปรตีนเป็นองค์ประกอบที่สำคัญ

ประโยชน์ของโปรตีนที่มีต่อร่างกาย

1.สร้างความเจริญเติบโตและซ่อมแซมส่วนที่สึกหรอ ให้แก่ร่างกาย

2.ให้พลังงานแก่ร่างกาย ในกรณีที่ร่างกายขาดพลังงาน จากคาร์โบไฮเดรตและไขมัน โดยโปรตีน 1 กรัม จะให้พลังงานประมาณ 4 แคลอรี่

3.สร้างน้ำย่อย ฮอร์โมน น้ำนม และสารภูมิคุ้มกันโรคให้แก่ร่างกาย

4.ช่วยรักษาความสมดุลของน้ำในหลอดเลือด เนื้อเยื่อ และเซลล์ ถ้าร่างกายขาดโปรตีนนานๆ จะทำให้เลือดใสจาง น้ำจากเลือดจะถูดดูดซึมเข้าไปในเนื้อเยื่อ ทำให้เกิดอาการบวม คนขาดโปรตีนจึงมีอาการบวมตามตัว

5.ช่วยรักษาความสมดุลของกรดและด่างของร่างกาย

คาร์โบไฮเดรต (Carbohyerate)

          คาร์โบไฮเดรตเป็นสารอาหารที่พบมากในอาหารประเภท ข้าว แป้ง น้ำตาล เผือก มัน และพืชผักผลไม้ที่มีรสหวาน

ประโยชน์ของคาร์โบไฮเดรตที่มีต่อร่างกาย

1.ให้พลังงานและความอบอุ่นแก่ร่างกาย คาร์โบไฮเดรต 1 กรัม ให้พลังงานประมาณ 4 แคลอรี่ และเป็นพลังงานที่จะถูกร่างกายนำมาใช้ก่อนสารอาหารไขมันและโปรตีนตามลำดับ

2.ช่วยให้ร่างกายนำสารอาหารโปรตีนไปใช้ประโยชน์ได้เต็มที่ กล่าวคือ ถ้าร่างกายได้ พลังงานจากคาร์โบไฮเดรตมาใช้ไม่เพียงพอ ร่างกายจะนำเอาโปรตีนมาสลายให้เกิดพลังงาน แทนร่างกายก็จะผอมลงได้

3.ใช้เป็นพลังงานสำรองของร่างกาย ถ้าร่างกายรับประทานพวกตาร์โบไฮเดรตมากเกินไป ส่วนเกินนี้จะถูกปลี่ยนเป็นไขมันสะสมไว้ตามเนื้อเยื่อต่างๆของร่างกาย และจะถูกนำมาใช้เมื่อร่างกาย ขาดแคลนพลังงาน

4.เป็นองค์ประกอบที่สำคัญของตับ ซึ่งเป็นอวัยวะส่วนสำคัญของร่างกายในการขจัดสารพิษ ในเลือด  

ไขมัน (Fat)

          ไขมันป็นสารอาหารที่คนทั่วไปมักไม่ขาด ส่วนมากมีปัญหาจากการรับไว้ มากเกินไป ซึ่งจะทำให้เกิดโรคต่างๆตามมา  

ประโยชน์ของไขมันที่มีต่อร่างกาย  

1.ให้พลังงานแก่ร่างกายมากกว่าสารอาหารชนิดอื่น ไขมัน 1 กรัม ให้พลังงานประมาณ 9 แคลอรี่ ซึ่งนับว่ามากที่สุดในบรรดาสารอาหารทั้งหลาย ไขมันจึงเป็นสารอาหารที่ ให้พลังงานแก่ร่างกายเป็นส่วนใหญ่

2.ช่วยให้ความอบอุ่นแก่ร่างกาย เพราะไขมันที่อยู่ใต้ผิวหนังจะช่วยป้องกันมิให้ความร้อนออกจากร่าง กายและช่วยบรรเทาความหนาวเย็นจากภายนอก

3.ช่วยป้องกันการกระทบกระเทือนของอวัยวะภายในของร่างกาย และเปรียบเสมือนนวมที่บุอยู่ทั่วร่างกาย

4.ละลายวิตามิน a,d,e,k เพื่อให้ร่างกายดูดซึมวิตามินเหล่านี้เข้าสู่ร่างกาย

5.เป็นส่วนประกอบที่สำคัญที่ของอวัยวะบางอย่างของร่างกาย เช่น เนื้อสมอง เส้นประสาท เป็นต้น  

วิตามิน (Vitamin)

                วิตามินเป็นสารอาหารที่ไมได้ให้พลังงานหรือสร้างเนื้อเยื่อของร่างกาย โดยตรง ร่างกายจึงต้องการวิตามินในปริมาณน้อย แต่มีความจำเป็นต่อร่างกายอย่างยิ่ง

ประโยชน์ของวิตามินที่มีต่อร่างกาย

ประโยชน์ของวิตามินเอ

1.ช่วยบำรุงสายตา และป้องกันโรคตาฟางกลางคืน ซึ่งเป็น อาการที่นัยน์ตาไม่สามารถปรับสายตาให้มองเห็นในที่มืดได้

2.ช่งยบำรุงผิวหนังและเยื่อบุอวัยวะต่างๆ เช่นนัยน์ตา ปาก หลอดลม หลอดอาหาร และทางเดินปัสสาวะให้เกิดความชุ่มช้น และ ป้องกันมิให้ติดเชื้อได้ง่าย

3.วิตามินเอ ช่วยในการเจริญเติบโตของร่างกาย เนื่องจาก วิตามินเอช่วยสงเสริมการทำงานของแคลเซียม

4.วิตามินเอช่วยสร้างควาต้านทานโรคทั่วไปให้แก่ร่างกาย เมื่อ ร่างกายได้รับวิตามินเอพอเหมาะแก่ความต้องการ

ประโยชน์ของวิตามินดี

1.ช่วยทำให้ธาตุแคลเซียมและฟอสฟอรัสดูดซึมผ่านผนังบางๆ ของเซลล์ได้ดีขึ้น

2.วิตามินดีช่วยทำให้ธาตุแคลเซียมและฟอสฟอรัสรวมตัวกันเพื่อ สร้างกระดูกและฟันให้เจริญเติบโตแข็งแรง ป้องกันโรคกระดูกอ่อน หาก ขาดวิตามินดีจะทำให้เป็นโรคกระดูกอ่อน ขาโก่งงอ ฟันผุง่ายและภูมิต้านทานต่ำ

ประโยชน์ของวิตามินอี

1.การเป็นหมันในบางราย

2.อาการผิดปกติของสตรีในระหว่างมีประจำเดือน

3.การแท้งโดยไม่ทราบสาเหตุ

4.เลือดจากบางชนิดในทารก

5.ช่วยป้องกันไม่ให้เม็ดเลือดแดงแตกง่าย

ประโยชน์ของวิตามินเค

1.วิตามินเคช่วยให้เลือดแข็งตัว

2.ทำให้เลือดหยุดไหลได้เร็ว เมื่อเกิดบาดแผล

เกลือแร่

          เกลือแร่เป็นสารอาหารที่จำเป็นต่อร่างกายมาก แม้เกลือแร่จะไม่ใช่สาร อาหารที่ให้พลังงานและความอบอุ่นแก่ร่างกายก็ตาม

ประโยชน์ของเกลือแร่ชนิดต่างๆ

แคลเซียม

1.เป็นส่วนประกอบสำคัญของกระดูกและฟัน หากร่างกายขาดแคลเซียม จะทำให้โครงร่างของร่างกายเจริญเติบโตไม่เต็มที่ และเป็นโรคกระดูกอ่อน

2.ช่วยควบคุมการทำงานของหัวใจ กล้ามเนื้อ และระบบประสาท

3.ช่วยทำให้เลือดแข็งตัว และทำให้เลือดหยุดเมื่อร่างกายกิดบาดแผล

ฟอสฟอรัส

1.ทำงานร่วมกับแคลเซียมในการสร้างกระดูกและฟัน

2.ควบคุสการปล่อยพลังงานในการเผาไหม้ของคาร์โบไฮเดรต ไขมัน และโปรตีน

3.ควบคุมสมดุลของความเป็นกรดและด่างในเลือด

4.เป็นส่วนประกอบของสมองและไขสันหลัง

เหล็ก

1.เป้นว่วนประกอบสำคัญของ "ฮีโมโกลบิน" ในเม็ดเลือดแดง หากร่างกายขาดธาตุเหล้ก จะทำให้เป็นโรคโลหิตจาง ซึ่งมีอาการซีด อ่อนเพลีย เหนื่อยง่าย

2.เหล็กยังเป็นส่วนประกอบของกล้ามเนื้อเยื่อต่างๆ โดยทำหน้าที่ขับออกซิเจนที่เลือดนำมาไว้ใช้

ไอโอดีน

ธาตุไอโอดีนมีประโยชน์ต่อร่างกายคือ เป็นส่วนประกอบที่สำคัญของฮอร์โมนที่ผลิตจากต่อมธัยรอยด์ ฮอร์โมนนี้ทำหน้าที่ควบคุมให้ร่างกายเจริญเติบโตตามปกติ ถ้าร่างกายขาดไอโอดีนจะทำให้ต่อมธัยรอยด์โตขึ้น ซึ่งเรียกว่า "โรคคอพอก" ดังนั้น ไอโอดีนจึงมีประโยชน์ในการป้องกันโรคคอพอก และไม่ทำให้ร่างกายเตี้ย แคระแกร็น

โซเดียม

1.ข่วยทำให้น้ำในเนื้อเยื่อและหลอดเลือดมีความสมดุล

2.ช่วยทำให้ระบบต่างๆของร่างกายทำงานปกติ โดยเฉพาะการขับถ่ายของเสียทางไตและผิวหนัง

น้ำ (Wather)

           น้ำจัดเป็นสารอาหารประเภทหนึ่ง ซึ่งมีความจำเป็นต่อการดำดงชีวิต อย่างมาก เพราะน้ำเป็นส่วนประกอบที่สำคัญของร่างกาย ซึ่งมีอยู่ประมาณร้อยละ 60 หรือสองในสามส่วน ของน้ำหนักทั้งหมดของร่างกาย หากร่างกาขาดน้ำร้อยละ 20 ของน้ำทั้งหมดจะเกิดอันตรายต่อร่างกายได้

ประโยชน์ของน้ำที่มีต่อร่างกาย

1.ช่วยให้ร่างกายชุ่มชื้น ผิวพรรณเปล่งปลั่ง สดชื่น

2.เป็นส่วนปรกอบของทุกเซลล์ในร่างกาย

3.ช่วยในการย่อยและดูดซึมอาหารเข้าสู่ร่างกาย

4.ช่วยนำอาหารและออกซิเจนไปเลี้ยงส่วนต่างๆของร่างกาย

5.ช่วยขับถ่ายของเสียออกจากร่างกายเช่น เหงื่อ ปัสสาวะ และอุจจาระ

6.ช่วยควบคุมอุณหภูมิของร่างกายให้คงที่ เช่น เมื่อร่างกายมีความร้อนสูง ร่างกายจะขับ เหงื่อเพือระบายความร้อนออกจากร่างกาย

7.ช่วยหล่อเลี้ยงให้อวัยวะต่างๆเคลื่อนไหวได้ดีและป้องกันการกระทบกระแทก เช่น น้ำที่หล่อเลี้ยง ในลูกตา ช่องหัวใจ ช่องปอด ไขข้อต่างๆ เป็นต้น